Y Cymro Twp

4 Rha

 

Wel wir, dyma’r hen Gymro yn sefyll yn y gornel a chap y twpsyn am ei ben, wedi cael marciau affwysol o wael yn yr arolwg tair-blynyddol a elwir PISA (Programme of International Student Assessment).   ‘Ha ha ha!’ meddai Michael Gove, Gweinidog Addysg Lloegr, gan bwyntio at y wlad Lafuraidd dros Glawdd Offa, ond heb edrych tua’r wlad ddi-Dori yn y Gogledd, sydd â’r canlyniadau gorau yn Mhrydain.

‘Siapwch-w!’ yw neges Huw Lewis, ein Gweinidog Addysg ni, a’r pleidiau eraill yn pwyntio bys at Huw. Ond y gwir yw nad oes gan y gwleidyddion, mwy na’r undebau athrawon, ddim byd o unrhyw sylwedd i’w ddweud.  Naturiol i’r Ceidwadwyr, fel rhan o’r gêm, ddweud ‘dyma ichi ganlyniad 14 mlynedd o Lafur’ – a gallant ychwanegu ‘a phedair o’r rheini ar y cyd â Phlaid Cymru’.  Ond mae’r broblem, fel y dylem wybod, yn ddyfnach nag unrhyw bolisïau pleidiol, ac yn ymestyn yn ôl ymhell cyn datganoli.  Symtom, nid achos, yw fod Huwco lle mae.

Shanghai a ddaeth uchaf yn y byd.  Beth yw cyfrinach y ddinas honno felly?  A oes rhywun am awgrymu ein bod yn ei dilyn?

Bu’r hen G.A.’n trio meddwl am ryw bethau i godi calon y Cymro, a dyma ddau. 

(1)   Cynnyrch ffasiynau yw pob adroddiad ar Addysg, a thynged ffasiynau – yn wir eu pwrpas – yw cael eu newid.   Fel cam cyntaf yn ôl at gallineb, anwybydder pob adroddiad sy’n cynnwys y geiriau: sgiliau, arfarnu, adborth, mewnbwn, allbwn, hygyrchedd, argaeledd, cynadladwyedd, asesu a gwerthuso.

(2)   Mewn mathemateg dyma Gymru’n gydradd â ‘hen genedl grefyddol arall’, chwedl R. T. Jenkins ers talwm, cenedl Israel, neb llai.  Oes, mae gwahaniaeth rhwng gwneud maths a gwneud syms. Cymer gysur, o Gymro.

Ond, a difrifoli, mae problem o dan y cyfan, problem colli gafael ar ryw sylweddau, a rwdlian yn lle dysgu ym myd Addysg.  Problem ddofn ddiwylliannol ydyw, ac mae’n amheus faint a all gwleidyddion ei wneud yn ei chylch.

Heb honni treiddio at natur y broblem, ac yn sicr heb honni cynnig ateb iddi, dyma un pwynt i wleidyddion ac eraill feddwl ar fyrder amdano.  Flwyddyn ar ôl blwyddyn ers hanner canrif, mae Cymru wedi allforio cyfran uchel o’i phlant galluocaf yn ddeunaw oed.  Yr oedd effeithiau hyn yn rhwym o ddangos. Mae’r hen G.A. wedi sôn digon yn ystod y blynyddoedd am ‘y gwaedu mawr’ bob mis Medi.   Rhaid i lywodraethau Cymru wobrwyo’n pobl ifainc yn hael, yn helaeth, ac mor amlwg fel na all neb gamddeall y neges, am aros i astudio yng ngholegau Cymru.  Ond rhaid i’r colegau hynny, meddech chwithau, edrych at eu safonau.  Digon posib. Un peth y GALLESID (sylwer yr amodol) ei ddefnyddio i godi’r nod a’r disgwyliadau yn gyffredinol oedd gradd ffederal Prifysgol Cymru.  Ond dyma honno wedi ei thaflu ymaith DRWY OFER ESGEULUSTOD.  Allan yn fuan:  AIL ARGRAFFIAD y pamffled dan yr enw hwn, – gyda DARLUNIAU y tro yma !

Ac yfory ar y blog, cewch ddarllen traethawd Hanes hogyn bach yn mlwyddyn 8.

 

 

Gadael Ymateb

Rhowch eich manylion isod neu cliciwch ar eicon i fewngofnodi:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Newid )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Newid )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Newid )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Newid )

Connecting to %s

%d bloggers like this: